14 kwietnia 2017

Odpowiedzi MEN na najczęściej zadawane pytania dotyczące reformy edukacji – część 6

  1. Jaką podstawę prawną należy umieścić w uchwałach dotyczących likwidacji, zakładania szkół lub tworzenia zespołów w roku 2017

Wszelkie czynności dotyczące likwidacji lub przekształcenia szkoły w dniu 31 sierpnia 2017 r. (z wyjątkiem wydania przez kuratora oświaty opinii dot. zamiaru likwidacji lub przekształcenia szkoły) oraz łączenia szkół w zespół przed dniem 1 września 2017 r. powinny odbywać się na podstawie ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2016 r. poz. 1943, z późn. zm.) w brzmieniu dotychczasowym. Jeśli uchwała jednostki samorządu terytorialnego dotyczy założenia szkoły z dniem 1 września 2017 r. lub później to w podstawie prawnej należy podać art. 307 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60) oraz odpowiedni przepis ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59), o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.

  1. Czy nadal jest wymagana pozytywna opinii w zakresie połączenia gimnazjum w zespół ze szkołą podstawową?

Jeśli połączenie w zespół gimnazjum i szkoły podstawowej ma nastąpić po 31 sierpnia 2017 r. to zgodnie z art. 307 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60) w omawianym przypadku zastosowanie będą miały przepisy art. 91 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59) – połączenie ww. szkół w zespół po 31 sierpnia 2017 r. nie wymaga uzyskania pozytywnej opinii kuratora oświaty.

  1. Czy w uchwale w sprawie projektu dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju można wskazać uczniom oddziałów klasy III i VI szkoły podstawowej miejsca realizacji obowiązku szkolnego odpowiednio od klasy IV i VII w publicznej szkole podstawowej powstałej z przekształcenia gimnazjum?

Uchwałą podejmowaną na podstawie art. 206 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z  2017 r. poz. 60) nie jest dopuszczalne wskazanie uczniom oddziałów klasy III i VI szkoły podstawowej miejsca realizacji obowiązku szkolnego odpowiednio od klasy IV i VII w publicznej szkole podstawowej powstałej z przekształcenia gimnazjum, prowadzonej przez tę jednostkę tj. zastosowanie przepisu art. 205 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe. Wskazuje na to w szczególności zakres uchwały w sprawie projektu dostosowania sieci szkół do nowego ustroju szkolnego, szczególny dwustopniowy tryb jej podejmowania i opiniowania oraz fakt, że uchwała podejmowana na podstawie art. 210 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (uchwała stanowcza) będzie dopiero stanowić akt założycielski szkoły podstawowej powstałej z przekształcenia gimnazjum.

Kolejność działań powinna zatem być następująca – najpierw w obligatoryjnie podejmowanej uchwale w sprawie projektu dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego ustala się sieć szkół na okres od dnia 1 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. i ewentualnie postanawia o przekształceniu gimnazjum w szkołę podstawową. W uchwale tej wszystkie dotychczasowe sześcioletnie szkoły podstawowe powinny być wykazane jako szkoły ośmioletnie o pełnej strukturze organizacyjnej, niezależnie od zamiarów jednostki samorządu terytorialnego dotyczących skorzystania z możliwości jakie niesie art. 205 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe. Następnie już po podjęciu uchwały stanowczej na podstawie art. 210 ww. ustawy, nadającej szkole podstawowej powstałej z przekształcenia gimnazjum akt założycielski i ustalającej sieć szkół, można – jeżeli będzie taka konieczność – zaplanować organizację pracy danej szkoły podstawowej z ewentualnym zastosowaniem art. 205 ww. ustawy. Wskazanie miejsca realizacji obowiązku szkolnego z zastosowaniem art. 205 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (tj. na określony czas, maksymalnie do roku szkolnego 2022/​2023) wymaga podjęcia odrębnej uchwały rady gminy.

Pozostawienie na stałe szkoły w strukturze niepełnej (klasy I–VI) jest niedopuszczalne ze względu na treść przepisu art. 95 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r.  – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59) oraz treść przepisu art. 205 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe, który wyraźnie wskazuje, w jakim przedziale czasowym organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może wskazywać miejsce realizacji obowiązku szkolnego uczniom wybranych klas szkoły podstawowej inne niż wynikające z obwodowości.

  1. Czy możliwe jest przekształcenie gimnazjum w szkołę innego typu bądź włączenie gimnazjum do szkoły innego typu na podstawie nowelizacji specuchwały dokonywanej na podstawie art. 212 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60) czy też powinno się to odbyć zgodnie z art. 89 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59). Zgodnie z art. 211 ust. 4 w przypadku niepodjęcia uchwały, o której mowa w art. 210, do przekształcenia dotychczasowego gimnazjum albo włączenia dotychczasowego gimnazjum do szkoły innego typu stosuje się przepisy art. 89 ustawy – Prawo oświatowe.

Pytania dotyczą sytuacji, gdy organ stanowiący JST podejmie do dnia 31 marca 2017 r. uchwałę w sprawie w sprawie dostosowania sieci szkół podstawowych i gimnazjów do nowego ustroju szkolnego, na okres od dnia 1 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. i np. w uchwale tej pozostawi gimnazjum do wygaszenia. Z uwagi na różne uwarunkowania (np. najczęściej – procedury zmiany siedziby szkół innych typów – przekształcenia na podstawie art. 59 USO) organy JST sygnalizują zamiary włączeń gimnazjów do szkół innego typu (już po zmianie siedziby tych szkół) w 2018 r. lub 2019 r.

Przekształcenie gimnazjum w szkołę innego typu lub włączenie gimnazjum do szkoły innego typu w drodze nowelizacji tzw. specuchwały jest dopuszczalne. Ustawodawca określił daty, w których może dojść do takiego przekształcenia lub włączenia, tj. 1 września 2017 r., 1 września 2018 r. albo 1 września 2019 r. Jednocześnie, inaczej niż w przypadku szkół niesamorządowych, ustawodawca nie określił terminu, w jakim należy podjąć decyzję o włączeniu gimnazjum do szkoły innego typu lub przekształceniu gimnazjum w szkołę innego typu.

Ponadto należy zwrócić uwagę, że nowelizacja specuchały, dopuszczona przez ustawodawcę podlega takiej samej procedurze, jak uchwalanie speuchwały (m.in. opinia kuratora).

  1. Czy w przypadku ustawowego przekształcania niesamorządowych publicznych szkół specjalnych przysposabiających do pracy (art. 172 ust. 2 UPWUPO) i publicznych niesamorządowych szkół policealnych (art. 174 ust. 2 UPWUPO) istnieje konieczność zmiany zezwoleń udzielonych na założenie tychże szkół? Jeżeli tak, czy organ zmieniający zezwolenie czyni to z urzędu oraz na podstawie jakich dokumentów?

Szkoły policealne, zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60), z dniem 1 września 2017 r. staną się szkołami policealnymi, wymienionymi w art. 18 ust.1 pkt 2 lit. f ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U z 2017 r. poz. 59). Natomiast zgodnie z art. 172 ust 2 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe, z dniem 1 września 2017 r. dotychczasowa szkoła specjalna przysposabiająca do pracy dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym oraz dla uczniów z niepełnosprawnościami sprzężonymi staje się szkołą specjalną przysposabiającą do pracy, o której mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe.

Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego prowadzącej dotychczasową szkołę policealną lub dotychczasową szkołę specjalną przysposabiającą do pracy, w terminie do dnia 30 listopada 2017 r., w drodze uchwały, stwierdzi przekształcenie tych szkół odpowiednio w szkołę policealną lub szkołę specjalną przysposabiającą do pracy, o których mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe.

W przypadku publicznych szkół policealnych i publicznych szkół specjalnych przysposabiających do pracy, dla których organem prowadzącym jest osoba prawna niebędąca jednostką samorządu terytorialnego lub osoba fizyczna stosuje się art. 333 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r.  Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo oświatowe. Artykuł ten stanowi, że zezwolenia na założenie szkół i placówek publicznych, wydane na podstawie art. 58 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, w brzmieniu dotychczasowym, pozostają w mocy. Nie ma więc potrzeby zmiany tych zezwoleń.